• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • uttaraṃ

    See also uttara, uttaram, uttaraḥ.


    Śabdakalpadruma

    ☞ vol. 1, p. 224.
    uttaraṃ , klī, (ut + tṝ + ap .) prativākyam . itya-
    maraḥ .. javāva iti yāvanī bhāṣā .
    (yathā, māghe 2 . 22 .
    “vacasastasya sapadi kriyā kevalamuttaram” .)
    tasya vyutpattiḥ .
    “uttīryyate nistīryyate prakṛtābhiyogo'nena” .
    tasya svarūpam .
    “pakṣasya vyāpakaṃ sāramasandigdhamanākulam .
    avyākhyāgamyabhityevamuttaraṃ tadvido viduḥ” ..
    tasya bhedāḥ .
    “mithyā sampratipattiśca atyavaskandanaṃ tathā .
    prāṅnyāyaścottarāḥproktāścatvāraḥ śāstravedibhiḥ” ..
    iti nāradaḥ .. (atha uttaraṃ nāma sādharmyopadiṣṭe
    vā hetau vaidharmmyavacanaṃ vaidharmmyopadiṣṭe vā sādharmmya-
    vacanaṃ yathā hetumadharmmāṇovikārāḥ śītakasya
    dvivyādherhetusrādharmmyavacanaṃ himaśiśiravātasaṃ-
    sparśā iti bruvataḥ paro brūyāt hetuvidharmmāṇo
    vikārāḥ yathā śarīrāvayavānāṃ dāhauṣṇyaṃ kotha-
    prapacane hetuvaidharmmyaṃ himaśiśiravātasaṃsparśāṃ
    iti . etat saviparyyayamuttaram . iti carake
    vimānasthāne'ṣṭamo'dhyāyaḥ ..)