udgamaḥ
See also
udgama.
Apte Practical Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 305, col. 2.
udgamaḥ 1 Going up, rising (of stars); ascent;
ājyadhūmodgamena Ś. 1. 15.
2 Standing erect (of hair);
romodgamaḥ prādurabhūdumāyāḥ Ku. 7. 77;
vyaktaromodgamatvāt M. 4. 1;
Amaru. 36.
3 Going out, departure, expiry; as in
prāṇa°.
4 Birth, production, creation;
pārijātasyodgamaḥ Māl. 2; appearance;
phalena sahakārasya puṣpodgama iva prajāḥ R. 4. 9;
V. 4. 38;
Bh. 2. 70;
katipayakusugodgamaḥ kadaṃbaḥ U. 3. 20; so
māṃsa°, pakṣa°, graṃthi° &c.;
Amaru. 81; origin, parentage;
Māl. 2.
5 Action, vision (of eyes);
Māl. 1. 35.
6 Projection, elevation;
payodharodgamāṃ Māl. 7.
7 A shoot (of a plant);
haritatṛṇodgamaśaṃkayā mṛgībhiḥ Ki. 5. 38.
8 Vomiting, casting up.
Apte Enlarged Practical Sanskrit-English Dictionary
☞
vol. 1,
p. 424.
udgamaḥ 1 Going up, rising (of stars); ascent; ājya- dhūmodgamena Ś.1.15. -2 Standing erect (of hair); romodgamaḥ prādurabhūdumāyāḥ Ku.7.77; vyaktaromodgamatvāt M.4.1; Amaru. 40. -3 Going out, departure, expiry; as in prāṇa˚. -4 Birth, production, creation; pārijātasyodgamaḥ Mā,.2; haritatṛṇodgamaśaṅkayā mṛgībhiḥ Ki. appearance; phalena sahakārasya puṣpodgama iva prajāḥ R.4.9; V.4.38; bhavanti namrāstaravaḥ phalodgamaiḥ Bh.2.70; katipayakusumodgamaḥ kadambaḥ U.3.20; so māṃsa˚, pakṣa˚, granthi˚ &c.; Amaru.81; origin, parentage; Māl.2. -5 Action, vision (of eyes); vāraṃvāraṃ tirayati dṛśorudgamaṃ bāṣpapūraḥ Māl.1.35. -6 Projection, elevation; payodharodgamām Māl.7. -7 A shoot (of a plant); haritatṛṇo- dgamaśaṅkayā mṛgībhiḥ Ki.5.38. -8 Vomiting, casting up.
Śabdakalpadruma
☞
vol. 1,
p. 239.
udgamaḥ , puṃ, (ut + gama + ap .) ūrddhvagamanam .
udayaḥ .. (āvirbhāvaḥ . yathā, kumāre . 7 . 77 ..
“romodgamaḥ prādurabhūdumāyāḥ
svinnāṅguliḥ puṅgavaketurāsīt” .
“phalena sahakārasya puṣpodgama iva prajāḥ” ..
iti raghuvaṃśe . 4 . 9 .. prasthānaṃ vahirgamanam .
“tanayānāṃ kṣudhārttānāṃ paśyan prāṇodgamavyathām” .
iti kathāsaritsāgare 4 taraṅge ..)