• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • ucchvāsaḥ

    See also ucchvāsa.


    Apte Practical Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 288, col. 2.
    ucchvāsaḥ

    1 Breath, exhalation, breathing out; mukhocchvāsagaṃdhaṃ (pb) V. 4. 22; Rs. 1. 3; Me. 102.

    2 Support of life, being alive; U. 3. 30; K. 158.

    3 A sigh.

    4 Consolation, encouragement; Amaru. 11.

    5 Expiring, dying.

    6 An air-hole.

    7 A division or chapter of a book, as of the Harṣa-charita; cf. adhyāya.

    Apte Enlarged Practical Sanskrit-English Dictionary

    ☞ vol. 1, p. 400.
    ucchvāsaḥ 1 Breath, exhalation, breathing out; mukhocchvāsagandham V.4.22; Ṛs.1.3; Me.104. -2 Support of life, being alive; tadadyāpyucchvāso bhavati U.3.30; R.158. -3 A sigh. -4 Consolation, encouragement; Amaru.13. -5 Expiring, dying. -6 An air-hole. -7 A division or chapter of a book, as of the Harṣa-charita; cf. adhyāya. -8 Froth, foam; sindhorucchvāse patayantamukṣaṇam Rv.9.86.43. -9 Swelling up, rising, increasing.

    Śabdakalpadruma

    ☞ vol. 1, p. 221.
    ucchvāsaḥ , puṃ, (ut + śvas + ghañ .) antarmukhaśvāsaḥ .
    (“priyāmukhocchūāsavikampitaṃ madhu” . iti ṛtu-
    saṃhāre grīṣmavarṇanāyāṃ 3 .) tatparyyāyaḥ . āharaḥ 2
    ānaḥ 3 . iti hemacandraḥ .. ākhyāyikāpari-
    cchedaḥ . āśvāṃsaḥ . iti medino .. (yathā, kāvyā-
    darśe ākhyāyikālakṣaṇakathane, —
    “vaktraṃ cāparavaktrañca socchūāsatvañca bhedakam” ..)