• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • indramakha


    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 166, col. 3.
    indra—makha m. a sacrifice to Indra.

    Vācaspatyam

    ☞ p. 950, col. 1.
    indramakha pu0 indrasya tatpūjārthomakhaḥ . varṣādau śakratoṣārthe
    yajñabhede . sa ca makhaḥnandādibhiḥ pravarttitaḥ kṛṣṇena
    nivarttitaśca tatra tatkaraṇe nandebha heturuktaḥ bhā0 10
    ska0 23 a0 “parjanyo bhagavānindro meghāstasyātmamūrttayaḥ
    te'bhivarṣanti bhūtānāṃ proṇanaṃ jīvanaṃ payaḥ . taṃ tāta!
    vayamanye ca vārmucāṃ patimīśvaram . dravyaistadretasā-
    siddhairyajante kratubhirnarāḥ taccheṣeṇopajīvanti trivargaphala
    hetave . puṃsāṃ puruṣakārāṇāṃ parjjanyaḥ phalabhāvanaḥ”
    iti nandenokte kṛṣṇena tanmakhanivāraṇena govarddhanamakhasya
    pravarttanaṃ kṛtam tadapitatraivoktaṃ yathā “satvaṃ rajastamaiti
    sthityutpattyantahetavaḥ . rajasotpadyate viśvamanyonyaṃ
    vividhaṃ jagat . rajasā noditāmeghā varṣantyambūni sarvvataḥ
    prajāstereva siddhyanti kiṃ mahendraḥ karivyati na naḥ
    purojanapadā na grāmā na gṛhā vayam . vanaukasastāta!
    nityaṃ vanaśailanivāsinaḥ . tasmādgavāṃ brāhmaṇānāmadreścāra-
    bhyatāṃ makhaḥ . yaindramakhasambharāstairayaṃ sādhyatāṃ makhaḥ” .
    bhāga0 10 ska0 24 a0 . adhikaṃ govarddhanadharaśabde
    vakṣyate . “mayā te'kāri maghavan! makhabhaṅgo'nugṛhṇatā .
    madanusmṛtayonityaṃ mattasyendraśriyā bhṛśamiti” 27 a0 .