• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • iṣṭyayana


    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 169, col. 3.
    iṣṭy-ayana n. a sacrifice lasting a long time, ĀśvŚr.

    Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch

    ☞ vol. 1, p. 833.
    iṣṭyayana (2. i° + a°) n. Folge von Darbringungen, länger dauernde Opferfeier: iṣṭyayanāni sāṃvatsarikāṇi ĀŚV. ŚR. 2, 14.

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    ☞ vol. 1, p. 210, col. 3.
    iṣṭyayana n. eine ein Jahr lang dauernde Opferfeier.

    Vācaspatyam

    ☞ p. 1005, col. 1.
    iṣṭyayana na0 iṣṭyāyanaṃ gamanaṃ yatra . “yāgaviśeṣācaraṇabhede”
    iṣṭyayanañca āśva0 śrau0 2, 14, sūtrādau darśitaṃ yathā
    “ata ūrddhvamiṣṭyayanāni” 1 . “ata ūrddhvaṃ yāni vakṣyante'smin
    adhyāye tāni iṣṭyayanasaṃ jñānīti vidyāt . iṣṭibhirayanaṃ
    gamanaṃ yeṣu karmasu tānīṣṭyayanāni” nārā0 vṛ0 . “sāṃvatsari-
    kāṇi” 2 sū0 . “saṃvatsareṇa kriyante saṃvatsaraiśca kriyanta ityubha-
    yathā vigrahaḥ kartavyaḥ, dākṣāyaṇayajñacāturmāsyānāmanekasāṃ-
    vatsarikatvasiddhyartham vṛ0 . “teṣāṃ phālgunyāṃ paurṇamāsyāṃ caitryāṃ
    vā prayogaḥ” 3 sū0 . “phalmunīrbhiryuktā paurṇamāsī phālgunī,
    citrayā yuktā caitrī . teṣāṃ sāṃvatsarikāṇāṃ āgantukā-
    nāmasmin kāle prārambhaḥ kāryaḥ . darśapūrṇamāsaguṇavikāra-
    rūpāṇāṃ dākṣāyaṇayajñādīnāmārambhe kālaniyamo nāstīti
    teṣāmityucyate” nārā0 vṛ0 . “turāyaṇam” 4 sū0 . “turāyaṇaṃ
    nāmeṣṭyayanamucyate” vṛ0 . “agnirindro viśvedevā iti pṛtha-
    giṣṭayo'nusavanamaharahaḥ” 5 sū0 . “agnidevatyā indradevatyā
    viśvadevadevatyā caitāstisra iṣṭayaḥ triṣu savaneṣu yathāsaṅkhyena
    ekaikeṣṭiḥ kāryā'hanyahani . aharahariti vacanaṃ paurṇa-
    māsyamāvāsyayorbādhanārtham” vṛ0 . “ekā vā trihaviḥ”
    6 sū0 “etābhireva devatāmiryuktā ekaiveṣṭistrihaviṣkā'ha-
    nyahani prātaḥ savana eva karttavyā vetyarthaḥ” vṛ0 . “iḍāda-
    dhonāmeṣṭyayanaṃ tatra devatādi 2 14 1—10” dyāvāpṛthi-
    vyorayanaṃ nāmeṣṭyayanaṃ tatra devatāi 2, 14, 12, 15”
    “cāturmasyāni iṣṭyayanāni taddevatādi 2, 15, 1 sūtrādau .
    evamanyānyapi iṣṭyayanakarmmāṇi ākare dṛśyāni

    Renou Vocabulaire du rituel védique

    ☞ p. 36.