• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • avyavahāryyaṃ


    Śabdakalpadruma

    ☞ vol. 1, p. 135.
    avyavahāryyaṃ , tri, (vi + ava + hṛ + ṇyat . tatonañ-
    samāsaḥ .) vyavahārāyogyaṃ . avyavaharaṇīyaṃ .
    yathā . jñānataścāṇḍālāntyastrīgamane tattulyatayā
    dviguṇavratācaraṇe kṛte'pi na vyavahāryyaḥ . yathā
    yājñavalkyaḥ .
    “prāyaścittairapaityeno yadajñānakṛtaṃ bhavet .
    kāmato'vyavahāryyastu vacanādiha jāyate” ..
    pāpāntare'pyavyavahāryyatvaṃ yājñavalkyoktam .
    “śaraṇāgatabālastrīhiṃsakān saṃvasenna tu .
    cīrṇavratānapi sadā kṛtaghnasahitānimān” ..
    “atra ca kāmato mahāpātakādivṛhatpāpakartu-
    ravyavahāryyatvadarśanāt kāmato bahutaraguṇayukta-
    śaraṇāgatādihantṝṇāmavyavahāryyatvaṃ na tu hīnatara-
    hantṝṇāṃ anyathā viṣamaśiṣṭatāpattiḥ syāt” .
    iti prāyaścittatattvam ..