• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • atiśayokti


    Wilson Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 18.
    atiśayokti f. (-ktiḥ)

    1 Hyperbole.

    2 Verbosity, prolixity.

    E. atiśaya excess, and ukti speech.

    Yates Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 15, col. 1.
    ati-śayokti (ktiḥ) 2. f. Verbosity;
    hyperbole; prolixity.

    Goldstücker Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 39, col. 2.
    atiśayokti Tatpur. f. (-ktiḥ) 1 Extreme assertion. 2 Ver-

    bosity, prolixity. 3 (In rhetoric.) Hyperbole. See atyukti.

    E. atiśaya and ukti.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 15, col. 3.
    atiśayokti f. hyperbolical language
    ☞ p. 15, col. 3.
    extreme assertion
    ☞ p. 15, col. 3.
    verbosity.

    Śabdasāgara Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 15, col. 1.
    atiśayokti

    f. (-ktiḥ)

    1. Hyperbole.

    2. Verbosity, prolixity.

    E. atiśaya
    excess, and ukti speech.

    Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch

    ☞ vol. 5, p. 964.
    atiśayokti (atiśaya + u°) f. allegorische Ausdrucksweise, Bez. einer best. rhetorischen Figur SĀH. D. 693. fg. KUVALAY. 36,a (48,a). PRATĀPAR. 84,b,6. 85,b,2.
    ☞ vol. 7, p. 1691.
    atiśayokti f. Hyperbel SĀH. D. 286, 4. 5. 10.

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    ☞ vol. 1, p. 24, col. 3.
    atiśayokti f. Uebertreibung , Hyperbel KĀVYAPR. 10,14.

    Vācaspatyam

    ☞ p. 105, col. 2.
    atiśayokti strī atiśayena uktirnirdeśaḥ yatra . alaṅkāra-
    śāstraprasiddhe (sā0 10 pari0) “siddhatve'dhyavasāyasyāti-
    śayoktirnigadyate bhede'pyabhedaḥ sambandhe'sambandhastadviparyyayau .
    paurvāparyyātyayaḥ kāryyahetvoḥ sā pañcadhā mate” tyuktalakṣaṇe
    arthālaṅkārabhede yathā “viśleṣaduḥkhādiva baddhamauna” mityatra
    cetanagataṃ maunitvamanyat, acetanagatañcānyaditi dvayorbhede-
    'pi abhedaḥ . “anyadevāṅgalāvaṇyamanyāḥ saurabhasampada”
    ityatra lāvaṇyāderabhede'pi anyaśabdena bhedaḥ iti” “asyāḥ
    sargavidhau prajāpatirabhūccandro nu? kāntiprada” ityādau
    śloke “vedābhyāsajaḍaṃ kathaṃ nu? viṣayavyāvṛttakautūhalo
    nirmātuṃ prabhave” dityādinā vidhātuḥ sraṣṭṛtvasambandhe'pi
    tadasambandhaḥ . “yadi syānmaṇḍale saktamindorindīvaradvayam
    tadopamīyate tasyā vadanaṃ cārulocanamiti” yadi śabdabalā-
    dāhṛtasambhāvanāyaiva sambandhāt tadviparyyayaḥ . “samameva
    samākrāntaṃ dvayaṃ dviradagāminā tena siṃhāsanaṃ pitramakhila-
    ñcārimaṇḍala” mityatra kāryyakāraṇayoḥ paurvvāparyyābhāvaḥ .