• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • astamaya

    See also astamayaḥ.


    Benfey Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 66, col. 1.
    astamaya astamaya, i. e. astam-i + a,

    m. Sun-set, Kir. 5, 35.

    Cappeller Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 55.
    astamayá m. °máyana n. setting (of the sun).

    Macdonell Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 35, col. 2.
    astamaya astam-aya, m. sunset; disappearance;
    -ita, pp. having set, gone to rest, died:
    lc. (sc. sūrye) after sunset.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 122, col. 2.
    asta—m-ayá m. setting (of the sun), ŚBr.; ChUp. &c.
    ☞ p. 122, col. 2.
    disappearance, vanishing, perishing, KaṭhUp. (said of the senses), Ragh.

    Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch

    ☞ vol. 1, p. 560.
    astamayá (von astam + i) m. dass. ŚAT. BR. 2, 3, 1, 7. 8. 3, 2, 2, 1. 26. 9, 2, 7. 4, 5, 3, 11. KĀTY. ŚR. 7, 4, 13. CHĀND. UP. 2, 9, 8. KAṬHOP. 6, 6. KATHĀS. 18, 59. Uebertr.: udayamastamayaṃ ca raghūdvahādubhayamānaśire vasudhādhipāḥ RAGH. 9, 9. kurvanti sāmantaśikhāmaṇīnāṃ prabhāprarohāstamayaṃ rajāṃsi 6, 33.
    ☞ vol. 5, p. 1081.
    astamaya KIR. 5, 35. heliakischer Untergang SŪRYAS. 9, 1. VARĀH. BṚH. S. 6, 3. - KAṬHOP. 6, 6 bildlich von den Sinnen: indriyāṇāṃ pṛthagbhāvamudayāstamayau ca yat .

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    ☞ vol. 1, p. 152, col. 1.
    astamayá m.

    — 1) dass.

    — 2) Untergang in übertr. Bed. , Hingang , Schwund.

    Cappeller Sanskrit Wörterbuch

    ☞ p. 37, col. 1.
    astamayá der Untergang.
    ☞ p. 538, col. 2.
    astamayá m. —aspṛṣṭa unberührt.

    Vācaspatyam

    ☞ p. 565, col. 1.
    astamaya pu0 astomīyate jñāyate yatra min—ac vā na
    āt . 1 pralaye, 2 sūryyāderadarśane “karotyakālāstamayaṃ
    vivasvataḥ” kirā0 . “udayaścanāma savitustannivāsināṃ
    prāṇināṃ cakṣurgocarāpattistadatyayaścāstamayaḥ na paramārthata
    udayo'stamayovā” tannivāsināñca prāṇināmabhāve tān prati
    tenaiva mārgeṇa gacchannapi naivodetā nāstameteti cakṣurgocara-
    tāpattestadatyayasya ca tatrābhāvāt” chā0 u0 bhāṣyam . tathā
    ca bhūvṛttārddhāntarālasthānaevodayāstamayau bhavataḥ “laṅkāpure-
    'rkasya yadodayaḥ syāt tadā dinārddhaṃ yamakoṭipuryyām .
    aghastadā siddhapure'stakālaḥsyādromake rātridalaṃ tathaiva”
    si0 śi0 . bhūvṛtta caturthāṃśe sthitānāṃ purāṃmadhye prathamapuryyā-
    mudaye tṛtīye'statvoktestathātvam . śā0 bhāṣye tu yadā-
    'marāvatyāṃ madhyāhnagataḥ savitā tadā sāṃyāminyāsudyan
    dṛśyate tatra madhyāhnagocarovāruṇyāsudyan dṛśyate ityuktam”
    grahāṇāṃ ca sūryyasyātipratyāsattyā prakāśābhāvo'statvam
    tadviyoge codayaḥ . “raviṇāstamayogo viyogastūdayo
    bhavet” ityukteḥ anyagrahāṇāṃ 3 raviyoge ca .