• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • asatyasandha

    See also asatyasaṃdha.


    Wilson Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 93.
    asatyasandha mfn. (-ndhaḥ-ndhā-ndhaṃ) Treacherous, base, wicked.

    E. asatya untrue, sandhi combination, ac aff.

    Yates Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 73, col. 2.
    asatya-sandha (ndhaḥ-ndhā-ndhaṃ) a. Treacherous.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 118, col. 2.
    a-satya—sandha mfn. treacherous, base, R. iii, 57, 20; Hit.

    Śabdasāgara Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 77, col. 1.
    asatyasandha

    mfn. (-ndhaḥ-ndhā-ndhaṃ) Treacherous, base, wicked.

    E. asatya untrue,
    sandhi combination, ac aff.

    Vācaspatyam

    ☞ p. 539, col. 2.
    asatyasandha tri0 asatye sandhā'sya . 1 mṛṣārthābhisandhānavati
    2 anyathāsthitasyātmano'nyathārūpābhimānavati ca . yathā
    dehādiṣu asatyeṣu ātmābhimāno'satyasandhā . ata
    eva chā0 upa0 tasya anarthahetutvaṃ dṛṣṭāntena samarthitam .
    “puruṣaṃ somyota hastagṛhītamānayantyapāhārṣīt steyamakārṣīt
    paraśumasmai tapateti sa yadi tasya karttā bhavati tata evānṛtamā
    tmānaṃ kurute so'nṛtābhisandho'nṛtenātmānamantarddhāya paruśuṃ
    taptaṃ pratigṛhṇāti sa dahyate'tha hanthate .. atha yadi
    tasyākarttā bhavati tata eva satyamātmānaṃ kurute sa satyābhi
    sandhaḥ satyenātmānamantarddhāya paruśuṃ taptaṃ pratigṛhṇāti sa
    na dahyate'tha mucyate . sa yathā tatra nādahyetaitadātmya-
    midaṃ sarvvaṃ tatsatyaṃ sa ātmā tattvamasi śvetaketo!”
    “yathā somya! puruṣaṃ cauryyakarmmaṇi sandihyamānaṃ
    nigrahāya parīkṣaṇāya cotāpi hastagṛhītaṃ baddhahastamāna
    yanti rājapuruṣāḥ . kiṃ kṛtavānayamiti pṛṣṭāścāhurapāhā-
    rṣīddhanamasyāyam . te cāhuḥ kimapaharaṇamātreṇa bandhana-
    marhati . anyathā datte'pi dhane bandhanaprasaṅgādityuktāḥ
    punarāhuḥ steyamakārṣīccauryyeṇa dhanamapāhārṣīditi . teṣvevaṃ
    vadatsu itaro'pahnute nāhaṃ tatkarttā iti . te cāhuḥ
    sandihyamānāḥ steyamakārṣīstvamasya dhanasyeti . tasmiṃ-
    ścāpahnuvati āhuḥ paraśumasmai tapateti śodhayatvātmānamiti
    sa yadi tasya stainyasya karttā bhavati bahiścāpahnute sa eva-
    mbhūtastata evānṛtamanyathā ātmānaṃ kurute sa tathānṛtābhi
    sandho'nṛtenātmānamantarddhāya paraśuṃ taptaṃ mohāt pratigṛh-
    ṇāti sa dahyate'tha hanyate rājapuruṣaiḥ svakṛtenānṛtābhi-
    sandhidoṣeṇa . atha yadi tasya karmmaṇo'karttā bhavati tata
    eva satyamātmānaṃ kurute sa tayā stainyākartṛtayātmānabhanta-
    rddhāya paraśuṃ taptaṃ pratigṛhṇāti satyābhisandhaḥ sanna dahyate
    satyavyavadhānādatha mucyate ca mṛṣābhiyoktṛbhyaḥ . taptaparaśuha-
    statalasaṃyogasya tulyatve'pi steyakarttrakattroḥ, anṛtābhisandho
    dahyate na tu satyābhisandhaḥ . sa yathā satyābhisandhastapta-
    paraśugrahaṇakarmyaṇi satyavyavahitahastatalatvānnādāhota na
    dahyate ityetadevaṃ sadbrahma satyābhisandhetarayoḥ śarīrapāta-
    kāle ca tulyāyāṃ satsampattau vidvān satsampadya na puna-
    rvyāghradevādidehagrahaṇāyāvarttate” iti bhā0 .