• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • asapiṇḍa

    See also asapiṃḍa.


    Wilson Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 94.
    asapiṇḍa mfn. (-ṇḍaḥ-ṇḍā-ṇḍaṃ) Unconnected by obsequial offerings.

    E. a neg. sapiṇḍa offering a common cake.

    Yates Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 74, col. 1.
    a-sapiṇḍa (ṇḍaḥ-ṇḍā-ṇḍaṃ) a. Unconnected
    in funeral rites, not related.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (1st ed.)

    ☞ p. 104, col. 2.
    asapiṇḍa a-sapiṇḍa, as, ā, am, unconnected

    by funeral offerings.

    Lanman’s Sanskrit Reader Vocabulary

    ☞ p. 123, col. 1.
    a-sapiṇḍa, a. related more distantly than in the sixth generation, see sapiṇḍa.

    Cappeller Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 53.
    asapiṇḍa a. unconnected by the funeral cake.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 119, col. 1.
    a-sapiṇḍa mfn. related more distantly than a sa-piṇḍa, q.v., Mn.; Yājñ. &c.

    Śabdasāgara Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 77, col. 2.
    asapiṇḍa

    mfn. (-ṇḍaḥ-ṇḍā-ṇḍaṃ) Unconnected by obsequial offerings.

    E. a neg.
    sapiṇḍa offering a common cake.

    Apte Enlarged Practical Sanskrit-English Dictionary

    ☞ vol. 1, p. 290.
    asapiṇḍa a. Not connected by offerings of rice-balls; or not connected by blood-relationship.

    Stchoupak Dictionnaire Sanscrit-Français

    ☞ p. 101, col. 2.
    a-sapiṇḍa- a. qui ne participe pas au piṇḍa, parent éloigné.

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    ☞ vol. 1, p. 147, col. 1.
    asapiṇḍa Adj. so nahe verwandt , dass er nicht am Piṇḍa für die Manen theilnehmen sollte , GAUT. 14,20. 44.

    Schmidt Nachträge zum Sanskrit-Wörterbuch

    ☞ p. 84, col. 2.
    asapiṇḍa , lies: entfernter verwandt als ein sapiṇḍa. Auch Viṣṇus. 22, 46.

    Vācaspatyam

    ☞ p. 541, col. 1.
    asapiṇḍa puṃstrī0 na samānaḥ piṇḍaḥ dehārambhakāvayavabhedo yasya .
    saptamapuruṣādyanantargatayoḥ strīpuruṣayoḥ . “asapiṇḍā
    ca yā māturasagotrā ca yā pituḥ” manuḥ asapiṇḍaḥ sa-
    piṇḍo vā gṛhītaścopanāyitaḥ” smṛtiḥ . sapiṇḍaśabda-
    nirvacanena ca sāpiṇḍyaṃ mitākṣarākṛtā “ananyapūrvvikāṃ
    kāntāmasapiṇḍāṃ yavayasīmiti” yā0 smṛtivyākhyāne
    darśitam . asapiṇḍāṃ samāna ekaḥ piṇḍodeho yasyāḥ sā
    sapiṇḍā na sapiṇḍā asapiṇḍā tām . sapiṇḍatā
    caikaśarīrāvayavānvayena pitrā saha ekapiṇḍatā . eva
    mpitāmahāhibhirapi pitṛdvāreṇa taccharīrāvayavānvayāt .
    evaṃ mātṛśarīrāvayavānvayena mātrā . tathā mātāmahādibhi-
    rapi mātṛdvāreṇa . tathā mātṛṣvasṛmātulādibhirapi eka
    śarīrāvayabānvayāt . tathā pitṛvyapitṛṣvasrādibhirapi .
    tathā patyā saha patnyā ekaśarīrārambhakatayā . evaṃ
    bhrātṛbhāryyāṇāmapi parasparamekaśarīrārambhaiḥ saha eka
    śarīrārambhakatvena . evaṃ yatra yatra sapiṇḍaśabdaḥ tatra tatra
    sākṣāt paramparayā vā ekaśarīrāvayavānvayo veditavyaḥ .
    avaśyañcaikaśarīravayavānvayena sāpiṇḍyaṃ varṇṇanīyam .
    “ātmā hi jajña ātmana ityādi” śruteḥ tathā “prajā-
    manu prajāyasa” iti tathā “sa evāyannirūḍhaḥ pṛthak pṛthak
    pratyakṣeṇopalabhyata” ityāpastambavacanācca . tathā garbhopa-
    niṣadi . “etatṣāṭkauśikaṃ śarīrantrīṇi mātṛtastrīṇi
    pitṛtaḥ asthisnāyumajjānaḥ pitṝtaḥ . tvaṅmāṃsarudhirāṇi
    mātṛta” iti . tatra tatrāvayavānvayapratipādanāt .
    nirvvāpyapiṇḍānvayena tu sāpiṇḍye mātṛsantāne bhrātṛ-
    vyādiṣu ca sāpriṇḍyaṃ na syāt . samudāyaśaktyaṅgīkāreṇa
    rūḍhaparigrahe avayavaśaktistatra tatrāvagamyamānā parityaktā
    syāt . “asatsvavayavārtheṣu yo'nyatrārthe prayujyate . tatrā
    nanyagatitvena samudāyaḥ prasidhyati” . evampāramparyaikaśarīrā-
    vayavānvayena māpiṇḍye yathā nātiprasaṅgastathā vakṣyāmaḥ” .
    “asapiṇḍāmityatraikaśarīrāvayavānvayadvāreṇa sākṣāt pāra-
    mparyyeṇa vā sāpiṇḍyamuktantacca sarvvasya sarvatra yathākatha-
    ñcidanādau saṃsāre sambhavatītyatiprasaṅga ityata āha” .
    “pañcamātsaptamādūrddhaṃ mātṛtaḥ pitṛtastathā” yā0 smṛ0 . “mātṛ-
    tomātṛsantāne pañcamādūrddham . pitṛtaḥ pituḥ santāne saptamā-
    dūrddhvaṃ sāpiṇḍyaṃ nivarttate iti śeṣaḥ . tataścāyaṃ sapiṇḍa-
    śabdo'vayavaśaktyā sarvvatra pravarttamāno'pi nirmmathya paṅkajādi-
    śabdavanniyataviṣaya eva . tathā ca pitrādayaḥ ṣaṭ sapiṇḍāḥ
    putrādayaśca ṣaḍhātmā ca saptamaḥ . santānabhede'pi yataḥ santāna-
    bhedaḥ, tamādāya gaṇayedyāvatsaptama iti sarvatra yoja-
    nīyam . tathā ca mātaramārabhya tatpitṛpitāmahādi-
    gaṇanāyāṃ pañcamapuruṣasantānavarttinī mātṛtaḥ pañcamītyupacaryate
    evaṃ pitaramārabhya tatpitrādigaṇanāyāṃ saptamapuruṣasa-
    ntānavarttinī pitṛtaḥ saptamīti” mitā0 . evamevāśoce'pi
    sāpiṇḍyam pitṛpakṣīyaṃ jñeyaṃ adattastrīṇāṃ tu tripauruṣaṃ
    sāpiṇḍyam dattānāṃ tu sagotratvābhāvānnāśaucamiti”
    bhedaḥ dāyagrahaṇopayogisāpiṇḍyaṃ tu dātṛtvabhoktṛ-
    tvānyatarasambandhenaikapiṇḍavattvamiti dāyabhāgānusāriṇaḥ .