• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • argha

    See also arghaḥ.


    Wilson Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 68.
    argha r. 1st cl. (arghati) To hurt or injure. r. 10th cl. (arghayati) To cost, to be worth.
    ☞ p. 68.
    argha m. (rghaḥ)

    1 Price, cost.

    2 Mode of worship or reverence.

    3 An oblation of various ingredients to a god or Brahman.

    E. argha to cost, or arhaṃ to worship, ha being changed to gha, affix ac.

    Yates Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 53, col. 2.
    argha (ghaḥ) 1. m. Price, cost; mode of
    worship; oblation.

    Benfey Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 48, col. 2.
    argha argh + a (vb. argh or arh), m.

    and n. 1. Price, cost, Man. 8, 398. 2.

    A mode of worship, or reverence, con-

    sisting in an oblation of rice, etc., with

    water or, of water only, Sāv. 3, 6. —

    Comp. An-, I. m. n. wrong price, Yājñ.

    2, 250. II. adj. priceless, inestimable,

    Kathās. 24, 148. Mahā-, adj. of great

    value, Kathās. 21, 86.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (1st ed.)

    ☞ p. 83, col. 1.
    argha argha, as, m. (fr. rt. arh), worth,

    value, price; a respectful offering of various ingre-

    dients to a god or Brāhman. —Argha-dāna, am,

    n. presentation of a respectful offering. —Argha-

    balābala (°la-ab°), am, n. rate of price, proper

    price, the cheapness or dearness of commodities.

    —Argha-saṅkhyāpana, am, n. fixing the price of

    commodities, appraising, assize: it is the act of the

    king or ruler, in concert with the traders, and should

    be done once a week or once a fortnight. —Arghārha

    (°gha-ar°), as, ā, am, worthy of or requiring a

    respectful offering, a superior. —Arghāṣṭa-puraka

    (°gha-aṣ°), am, n., N. of a town. —Arghīśa

    (°gha-īśa?), as, m. a N. of Śiva.

    Lanman’s Sanskrit Reader Vocabulary

    ☞ p. 120, col. 2.
    arghá, m. worth, price. [√arh.]

    Cappeller Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 41.
    arghá m. worth, price; gift of honour.

    Macdonell Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 27, col. 2.
    argha argh-á, m. value, price; hospitable reception;
    honorific gift; -pātra, n. dish in
    which water is presented to a guest; -udaka,
    n. water presented to a guest.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 89, col. 3.
    argha m. (√ arh), worth, value, price, Mn. Yājñ.
    ☞ p. 89, col. 3.
    (often ifc. cf. dhanārghá, mahārgha, śatārghá, sahasrārghá)
    ☞ p. 89, col. 3.
    respectful reception of a guest (by the offering of rice, durva-grass, flowers, or often only of water), ŚBr. xiv, &c. (often confounded with arghya, q.v.)
    ☞ p. 89, col. 3.
    a collection of twenty pearls (having the weight of a Dharaṇa), VarBṛS.

    Śabdasāgara Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 56, col. 2.
    argha

    r. 1st cl. (arghati) To hurt or injure.

    r. 10th cl. (arghayati) To cost, to
    be worth.

    ☞ p. 56, col. 2.
    argha

    m. (-rghaḥ)

    1. Price, cost.

    2. Mode of worship or reverence.

    3. An obla-
    tion of various ingredients to a god or Brahman.

    E. argha to cost, or
    arha to worship, ha being changed to gha, affix ac.

    Burnouf Dictionnaire Sanscrit-Français

    ☞ p. 47, col. 2.
    argha argha m. (argh) prix, valeur.

    Présent d'honneur fait aux dieux ou aux hôtes et composé de huit objets, tels que riz, fleurs, dūrba, eau pour les pieds, etc.

    arghīśa m. (īśa) le maître de l'offrande, Śiva.

    Stchoupak Dictionnaire Sanscrit-Français

    ☞ p. 79, col. 2.
    argha- m. valeur, prix; réception d'un hôte; don d'honneur.

    °pātra- nt. aiguière présentée à l'hôte.

    °balābala- nt. barème des prix, tarif.

    °saṃsthāpana- nt. fixation des prix.

    Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch

    ☞ vol. 1, p. 422.
    arghá (von arh) gaṇa nyaṅkvādi . m. SIDDH. K.250,a,3. m. n. 251,a, ult.

    1) Werth, Geltung, Preis, m. AK. 3, 4, 28. H. an. 2, 52. MED. gh. 2. arghabalāvalam M. 9, 329. kuryurarghaṃ yathāpaṇyam M. 8, 398. kurvīti caiṣāṃ pratyakṣamarghasaṃsthāpanaṃ nṛpaḥ 402. arghaṃ kar YĀJÑ. 2, 249. rājani sthāpyate yo 'rghaḥ 251. arghasya hrāsaṃ vṛddhiṃ vā jānatām 249. maṇayo yairarghataḥ (so ist zu lesen für ardhyataḥ) pātitāḥ BHARTṚ. 2, 12. anargha ein unrichtiger Preis YĀJÑ. 2, 250. am Ende eines adj. comp.: sàhàsrā̀rghamìḻo atrâ bhā̀gaṃ (tausendfältigen Theil) rā̀yaspoṣàṃ yajâmāneṣu dhehi ṚV. 10, 17, 9. bṛ̀hattê jā̀taṃ bṛ̂hàta îndra śūra sahasrā̀rghasyâ (Tausenden gleichgeltend, sie aufwiegend) śàtavī̂ryasya AV. 8, 8.7. śatārghá ŚAT. BR. 7, 2, 4, 26. mahārgha von grossem Werth KATHĀS. 21, 86. anargha unschätzbar 24, 148. 172; vgl. u. ardhya 1,a.

    — 2) Ehrengabe AK. 3, 4, 28. 2, 7, 32. H. 500. an. 2, 52. MED. gh. 2. atha hāsmā arghaṃ (RÖER.: arghyaṃ) cakāra ŚAT. BR. 14, 9, 1, 7 (= BṚH. ĀR. UP. 6, 2, 4). tasyārghamāsanaṃ caiva gāṃ cāvedya SĀV. 3, 6 (MBH. 3, 16696: ardhyam). dattvārgham YĀJÑ. 1, 234. dūrvasarṣapāṇāṃ dattvārghaṃ pūrṇamañjalit 289. kutajakusumaiḥ kalpitārghāya tasmai MEGH. 4. harṣavāṣpāmbuśīkarairdattārgheva VID. 301. Verz. d. B. H. No. 849 (41). 884. 897. 903. 1246. 1253 (°dāna). COLEBR. Misc. Ess. I, 135. 166. Vgl. ardhya .

    ☞ vol. 5, p. 1042.
    argha

    2) eig. der ehrenvolle Empfang eines Gastes (argha und arghya werden beständig mit einander verwechselt). Ind. St.5,298. 302. fg. Verz. d. Oxf. H. 34,b,42. 103,b,20. Z. 3 v. u. pūrṇamañjalim zu lesen.

    — 3) eine Anzahl von 20 Perlen, die zusammen ein Dharaṇa wiegen, VARĀH. BṚH. S. 81, 17 (die Lesart ist unsicher).

    — Vgl. mahārgha .

    ☞ vol. 7, p. 1702.
    argha vgl. dhanārgha .

    Grassmann Wörterbuch zum Rig Veda

    ☞ p. 110.
    (arghá) , m., n., Werth, Preis [von arh], s. sahasra-arghá.

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    ☞ vol. 1, p. 108, col. 3.
    arghá m.

    — 1) Preis , Werth. arghāpacaryena billiger GAUT. 10,35.

    — 2) feierliche Aufnahme eines Gastes. häufig mit arghya verwechselt.

    — 3) eine Anzahl von 20 Perlen , die zusammen ein Dharaṇa wiegen.

    Cappeller Sanskrit Wörterbuch

    ☞ p. 27, col. 2.
    arghá m. Wert, Preis; Berührung, gastliche Aufnahme, Ehrengeschenk.

    Bopp Glossarium Sanscritum

    ☞ p. 18, col. 1.
    argha m. (r. argh s. a) 1) pretium. 2) donum honorificum,

    quod diis eximiisque hospitibus offertur, constans ex

    octo rebus, nempe ex oryza, sacro gramine durva di-

    cto, floribus etc. cum aqua, aut ex aqua sola in parvo

    vase. SA. 3. 6.

    Abhidhānaratnamālā of Halāyudha

    ☞ p. 64.
    argha;
    devacchandaḥ śatayaṣṭirardho māṇavakaḥ smṛtaḥ .
    2.1.1.562
    ☞ p. 96.
    argha;
    arcanāmūlyayorargho visargo muktivarcasoḥ .
    5.1.1.835

    Vācaspatyam

    ☞ p. 363, col. 2.
    argha mūlye bhvādi0 para0 saka0 seṭ . arghati ārghīt .
    ānargha . arghaḥ . arghyaḥ .
    ☞ p. 363, col. 2.
    argha pu0 argha—ghañ . kreyavastugrahaṇāryaṃ deye tulyarūpe
    rajatādidravyarūpe 1 mūlye . “kurbdhīrta caiṣāṃ pratyakṣamardha
    saṃsthāpanaṃ nṛpaḥ” “kuryyurarghaṃ yathāpaṇyamiti” ca manuḥ
    arha—karaṇe ghañ nyaṅkvāditvāt kutvam . 2 pūjopacāre
    dūrvvākṣatādau . sāmagairayaṃ sayakāraḥ klīvaliṅgaśca prayo-
    ktavyaḥ anyaiḥ puṃliṅgoniryakāraśca . aghāya deyam yat .
    arghyam pūjārthe deve jalādo arghadravyāṇi ca “āpaḥ kṣīraṃ
    kuśāgrañca dadhi sarpiḥ sataṇḍulam . yavaḥ siddhārthakaścaiva
    aṣṭāṅgo'rghaḥ prakīrttitaḥ” kāśīkhaṇḍam . “tamarvyamarvyādi-
    kayādipūrūṣaḥ” māghaḥ “arghyamarghyamiti vādinaṃ nṛpaṃ
    so'navekṣya bharatāgrajo yataḥ” “arghānupadamāśiṣa-
    miti” ca raghuḥ .

    Śabdakalpadruma

    ☞ vol. 1, p. 103.
    argha , mūlye, (bhvādi — paraṃ — sakaṃ seṭ .) iti
    kavikalpadrumaḥ .. arghati gāṃ gopaḥ . iti durgā-
    dāsaḥ . (“parīkṣakā yatra na santi deśe nārghanti
    ratnāni samudrajāni” . iti pañcatantre .)

    Tāntrikābhidhānakośa

    ☞ vol. 1, p. 140.