aprāptavyavahāra
Wilson Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 50.
aprāptavyavahāra m. (
-raḥ) A minor. mfn. (
-raḥ-rā-raṃ) Under age, not of years to engage in law or public business.
E. a neg. prāpta attained, vyavahāra legal affairs.
Yates Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 39, col. 1.
a-prāpta-vyavahāra (raḥ) 1. m. A minor.
Goldstücker Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 220, col. 1.
aprāptavyavahāra Tatpur. m. (
-raḥ) (In law.) A minor, one
incapable from nonage of conducting his own affairs; (ac-
cording to Kṛṣṇa Tarkal., a boy not more than fifteen
years old: aprāptavyavahārā vālakāḥ pañcadaśavarṣādanadhikava-
yaskāḥ; according to the Mitākṣara, a boy under sixteen
years, the same as paugaṇḍa); his inherited property must
be confided to the care of relatives or friends; (Kātyāyana:
aprāptavyavahārāṇāṃ dhanaṃ vyayavarjitam . nyaseyurbandhumitreṣu); he
is not amenable for the debts of his deceased father, (Nā-
rada: aprāptavyavahāraścetsvatantro'pi hi narṇabhāk;) nor liable
to arrest or summons, (aprāptavyavahāraśca dūto dānonmukho
vratī . viṣamasthaśca nāsedhyo na caitānāhvayennṛpaḥ). E. a neg.
and prāptavyavahāra.
Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)
☞
p. 59, col. 2.
a-prāpta—vyavahāra mfn. a minor in law
☞
p. 59, col. 2.
under age, not of years to engage in law or public business.
Śabdasāgara Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 42, col. 1.
aprāptavyavahāra m. (-raḥ) A minor.
mfn. (-raḥ-rā-raṃ) Under age, not of years
to engage in law or public business.
E. a neg. prāpta attained, vyavahāra
legal affairs.
Schmidt Nachträge zum Sanskrit-Wörterbuch
☞
p. 53, col. 2.
aprāptavyavahāra Adj. unmündig, Aparārka zu Yājñ.; Nārada (a.) 1, 1, 54.
☞
p. 384, col. 1.
°aprāptavyavahāra Adj. noch unmündig, Kauṭ. 48, 3; 161, 4. °
Vācaspatyam
☞
p. 265, col. 2.
aprāptavyavahāra tri0 na prāptaḥ vyavahārayogyaḥ kālo'sya .
“aprāptavyavahāro'sau yāvat ṣoḍaśabarṣaka” iti dakṣokte
apūrṇṇaṣoḍaśavarṣavayaske bāle “garbhasthaiḥ sadṛśojñeya āṣṭa-
māt vatsarācchi śuḥ . bāla ā ṣoḍaśādarvāk paugaṇḍaśca
nigadyate . paratovyāvahārajñaḥ svatantraḥ pitarāvṛte iti”
nāradaḥ . “aprāptavyavahārāṇāṃ dhanaṃ vyayavivarjitam .
nyaseyurbandhumitreṣu proṣitānāṃ tathaiva ca” kātyā0 smṛtiḥ .
Śabdakalpadruma
☞
vol. 1,
p. 70.
aprāptavyavahāra , puṃ, (aprāptaḥ vyavahāroyena saḥ, athavā
aprāptaḥ vyavahāraḥ vyavahārayogyaṃ vayo yena saḥ .)
vyavahārānabhijñaḥ . aprāptavayaskaḥ . nāvālag iti
āravī bhāṣā . yathā, —
“aprāptavyavahārāṇāṃ dhanaṃ vyayavivarjjitaṃ .
nyaseyurbandhumitreṣu proṣitānāṃ tathaiva ca” ..
iti dāyatattvadhṛtakātyāyanavacanaṃ .. kiñca .
“garbhasthaiḥ sadṛśo jñeyaḥ aṣṭamādvatsarāt śiśuḥ .
bāla āṣoḍaśādvarṣāt pogaṇḍo'pi nigadyate ..
parato vyavahārajñaḥ svatantraḥ pitarāvṛte” ..
iti vyavahāratattvaghṛtanāradavacanaṃ ..