apasavyaapa-savya, as, ā, am, or apa-savyaka, as, ikā, am, not on the left side, right; opposite, contrary; (am), ind. to the right; the same as apa-salavi. —Apasavyaṃ kṛ = pradak-ṣiṇaṃ kṛ, to circumambulate a person keeping the right side towards him; to put the sacred cord on the right shoulder. —Apasavya-vat, ān, atī, at, having the sacred thread worn on the right shoulder, (as during a Śrāddha, &c.)
apasavya, savyakaa.1 Not on the left, right; apasavyena hastena Ms. 3. 214. 2 Contrary, opposite. —vyaṃind. To the right, making the sacred thread hang down towards the left part of the body over the right shoulder (opp. savyaṃ when it hangs over the left); a position of the thread in Śrāddha or other religious ceremonies at particular times of those ceremonies (the three positions being savya, nivīta & apasavya) Ms. 3. 279; °vyaṃ kṛ to go round one so as to keep the right side towards him; to make the sacred thread hang over the right shoulder.
apasavya, apasavyakaa.1 Not on the left, right; maṇḍalānya- pasavyāni khagāścakrū rathaṃ prati Rām.6.57.34 apasavyena hastena Ms.3.214. -2 Contrary, opposite yadyetadapasavyaṃ te vaco mama bhaviṣyati Mb.5.138.27. -vyamind. To the right, making the sacred thread hang down towards the left part of the body over the right shoulder (opp. savyam when it hangs over the left); a position of the thread in Śrāddha or other religious ceremonies at particular times of those ceremonies (the three positions being savya, nivīta & apasavya); prācīnāvītinā samyagapasavyamatandriṇā | pitryamānidhanātkāryaṃ vidhivaddarbhapāṇinā || Ms.3.279; ˚vyaṃ kṛ to go round one so as to keep the right side towards him; to make the sacred thread hang over the right shoulder.
1) nicht der linke, der rechte AK. 3, 2, 34. H. 1466. an. 4, 220. MED. y. 116. apasavyena hastena M. 3, 214. apasavyamagnau kṛtvā sarvamāvṛtparikramam (so dass dabei die rechte Seite zum Feuer gekehrt ist) ibid. Davon °vyam adv. von der linken weg zur rechten Seite hin: udapātreṇāvanejayatyapasavyaṃ (Sch.: = aṅguṣṭhapradeśinyorantarālena) savyena voddharaṇasāmarthyāt KĀTY. ŚR. 4, 1, 10. apasavyaṃ pradakṣiṇaṃ cā stotrāntāt (dāsyaḥ pariyanti) 13, 3, 21. stute mārjālīyaṃ triḥ pariyantyapasavyaṃ savyorūnāghnānā sto trayā (sc. ṛcaḥ) jalpantaḥ 25, 13, 34. prācīnāvītinā samyagapasavyamatandriṇā . pitryamā nidhanātkāryaṃ vidhivaddarbhapāṇinā .. M. 3, 279. apasavyaṃ pitṛtīrthena KULL. vātā maṇḍalinaścainamapasavyaṃ pracakramuḥ R. 6, 90, 19. eṣa vañjulako nāma pakṣī paramadāruṇaḥ . apasavyaṃ (rechtshin) prayātyāśu śaṃsayannau mahadbhayam .. 3, 74, 13. so 'pasavyaṃ cakāra (er umschritt ihn so, dass er ihm die rechte Seite zukehrte) ha . pitaraṃ dīrghamadhvānaṃ prasthitam 4, 24, 42. apasavyaṃ tataḥ kurvanrāvaṇasya mahāratham 6, 90, 10. KAUŚ. 87. apasavyaṃ kar bedeutet auch die heilige Schnur auf die rechte Seite hängen YĀJÑ. 1, 232; vgl. apasavyavant .
— 2) entgegengesetzt, widrig AK. 3, 2, 33. H. 1465. an. 4, 220. MED. y. 116. Wohl vom Auspicium entlehnt (vgl. u. 1. R. 3, 74, 13.), da auch prasavya dieselbe Bedeutung hat. Etwas Analoges bietet das Lateinische dar in den einander entgegengesetzten Bedeutungen sowohl von laevus als auch von sinister.
apasavya adj. (f. ā) bedeutet auch, namentlich in der Auguralkunde, von rechts nach links gerichtet, zur Linken stehend, nach links sich bewegend, und die advv. apasavyam und apasavyenazur Linken, von rechts nach links: so 'pasavyāṃ camūṃ tasya - cakāra MBH. 3, 760. amṛṣyamāṇo 'pasavyam 761. apasavyāni sarvāṇi mṛgapakṣirutāni ca 12438. ulkā cāpyapasavyena (= apasavyam) puraṃ kṛtvā vyaśīryata 2, 2648. kravyādāścāpasavyāni maṇḍalāni pracakramuḥ R. 7, 9, 30. dakṣiṇāḥ, apasavyāḥ VARĀH. BṚH. S. 86, 44. savyaṃ bhramati devānāmapasavyaṃ suradviṣām SŪRYAS. 12, 55. apasavyakaraṇaeinem Gegenstande die linke Seite zukehren VARĀH. BṚH. S. 33, 13. etadviparītaṃ dakṣiṇapārśvādvāmapārśvagamanaṃ yattatadapasavyam BHAṬṬOTP. zu VARĀH. BṚH. S. apasavyo 'pradakṣiṇa ucyate ders. Hierher gehören auch die unter
1) stehenden Stellen KĀTY. ŚR. 13, 3, 22 (nicht 21). 25, 13, 34. R. 6, 90, 19. 3, 74, 13. Der Mond heisst apasavya, wenn er südlich (von den Planeten oder Sternen) steht, VARĀH. BṚH. S. 18, 8. apasavyaṃ yuddham Bez. einer der vier Arten desgrahayuddha 17, 5. SŪRYAS. 7, 19. upasavyo grāsaḥ Bez. einer der Weisen, auf welche eine Eklipse erfolgt, VARĀH. BṚH. S. 5, 43.
— 1) nicht der linke , der rechte.°m mit karJmden (Acc. und Loc.) die rechte Seite zukehren und die heilige Schnur auf die rechte Schulter hängen.
— 2) in der Auguralkunde von rechts nach links gerichtet , zur Linken stehend , nach links sich bewegend. Dazu Adv. °m und °savyenazur Linken , von rechts nach links.