• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • anugraha

    See also anugrahaḥ.


    Wilson Sanskrit-English Dictionary

    p. 32.
    anugraha m. (-haḥ) Favour; conferring benefits, promoting good, and preventing ill.

    E. anu afterwards, graha to take, and ac aff.

    Yates Sanskrit-English Dictionary

    p. 26, col. 2.
    anu-graha (haḥ) 1. m. Favor.

    Goldstücker Sanskrit-English Dictionary

    p. 87, col. 1.
    anugraha Tatpur. m. (-haḥ) 1 Promoting good and preventing ill or

    (according to another interpretation) promoting good by

    preventing ill. 2 The conferring benefits, favour. 3 Aid,

    assistance. 4 Instructing in the mystical verses or incan-

    tations of the Vedas(?). 5 See anugrahasarga. E. grah with anu,

    kṛt aff. ap.

    Benfey Sanskrit-English Dictionary

    p. 21, col. 2.
    anugraha anu-grah + a, m. 1. Pro-

    moting, Rām. 6, 11, 22. 2. Favour,

    Pañc. 34, 2. 3. Help,

    Böhtl. Ind. Spr. 1643.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (1st ed.)

    p. 33, col. 1.
    Anu-graha, as, m. or anu-grahaṇa, am, n.

    favour, kindness, showing favour, conferring benefits,

    promoting or furthering a good object; assistance;

    facilitating by incantation; rear-guard; (in the Purā-

    ṇas) N. of the eighth or fifth creation. —Anugraha-

    kātara, as, ā, am, anxious to please or for favour.

    —Anugraha-sarga, as, m. (in Sāṅkhya phil.) crea-

    tion of the feelings or mental conditions.

    Cappeller Sanskrit-English Dictionary

    p. 20.
    anugraha m. favour, kindness, service, benefit.

    Macdonell Sanskrit-English Dictionary

    p. 15, col. 3.
    anugraha anu-graha, m. favour: -kṛt, a. giving
    satisfaction; -ṇa, n. showing favour; -artham,
    ad. in favour of; ī-kṛ, make a token of favour;
    -grāhaka, a. favouring, furthering, furthering; m. supporter;
    -grāhya, fp. deserving favour; favoured
    by (g.); -ghaṭana, n. continuation.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    p. 32, col. 1.
    anu-graha m. favour, kindness, showing favour, conferring benefits, promoting or furthering a good object
    p. 32, col. 1.
    assistance
    p. 32, col. 1.
    facilitating by incantations
    p. 32, col. 1.
    rear-guard
    p. 32, col. 1.
    N. of the eighth or fifth creation, VP.

    Śabdasāgara Sanskrit-English Dictionary

    p. 26, col. 2.
    anugraha

    m. (-haḥ) Favour; conferring benefits, promoting good, and
    preventing ill.

    E. anu afterwards, graha to take, and ac aff.

    Burnouf Dictionnaire Sanscrit-Français

    p. 22, col. 2.
    anugraha anugraha m. (grah) coopération, assistance;

    faveur.

    La grâce; la délivrance; le salut.

    Liaison successive des mots, tg.

    Stchoupak Dictionnaire Sanscrit-Français

    p. 34, col. 2.
    anu-graha- m. (marque de) faveur, bonne disposition, encouragement (donné à) ; -ī-kṛta- a. v. devenu une marque de faveur.

    Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch

    vol. 1, p. 202.
    anugraha (von grah mit anu) m.

    1) Gunstbezeigung, das Erweisen einer Gefälligkeit, Wohlthun, Förderung AK. 3, 3, 13. H. 1508. SĀV. 5, 34. anugrahaṃ te kariṣyāmi PAÑCAT. 34, 2. kurvanugraham KATHĀS. 6, 7. in Verbindung mit nigraha (dem Gegens.): nigrahānugrahau R. 4, 16, 25. nigrahānugrahakartā PAÑCAT. 29, 8. nigrahānugrahe rataḥ R. 4, 17, 10. — prabhoḥ 5, 1, 66. 6, 5, 5. Das obj. im gen.: mama - mahānsa syādanugrahaḥ R. 3, 4, 10. 1, 23, 19. 6, 10, 14. dharmasyānugrahe (an der Förderung des Rechts) rataḥ 6, 11, 22. śarīrasya cāgnikarmaṇānugrahaṃ karoti SUŚR. 1, 78, 6. 79, 5. (dieselbe Bedeutung hat anugraha 48, 6. 7. 79, 6.) geht im comp. voran R. 1, 1, 5. BHAG. 11, 1. SUŚR. 1, 79, 6. ŚĀK. 193. 64, 21. PAÑCAT. 4, 23. 5, 12. I, 92. Das subj. im gen.: ato 'pūrvaḥ khalu vo 'nugrahaḥ ŚĀK. 110, 8. geht im comp. voran: prakṛtyanugrahāt KĀTY. ŚR. 22, 1, 17. 7, 5, 24. das obj. folgt im gen.: pitāmahānugrahamātmanaśca R. 5, 44, 17. Die Gnadenbezeigung selbst geht im comp. voran: pādārpaṇānugrahapūtapṛṣṭham RAGH. 2, 35. VID. 272. argho 'nugrahakṛtkreturvikretureva ca ein Preis, der dem Käufer und dem Verkäufer genehm ist, YĀJÑ. 2, 253.

    — 2) Name der 8ten (5ten) Schöpfung VP. 37.

    vol. 5, p. 985.
    anugraha

    1) füge Gnadenbezeigung hinzu und vgl. noch Spr. 1643. 3716 (pl.). 3784.

    — 2) °sarga eine Schöpfung zu Gnaden so v. a. eine ergänzende Schöpfung TATTVAS. 45. Verz. d. Oxf. H. 82,b,17.

    — 3) Stützung, Festhaltung ṚV. PRĀT. 11, 10.

    — 4) BHĀG. P. 7, 9, 48 nach dem Schol. so v. a. ahaṃkāra oder devatāvarga .

    — 5) mystische Bez. des Diphthongen au WEBER, RĀMAT. UP. 314. fg. 318. fg.

    — 6) f. ā Bez. einer Śakti WEBER, RĀMAT. UP. 326.

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    vol. 1, p. 51, col. 2.
    anugraha

    — 1) m.

    — a) Gunst- , Gnadenbezeugung , Genügethun , Willfahrung , Gefallen 45,19. 107,22. 137,11. 181,9. 216,18. 290,19. GAUT. 3,24. 28,51.

    — b) Förderung einer Sache , Beitragen zu Etwas ṚV. PRĀT. 11,10.

    — c) das Insichenthalten , Miteinschliessen JAIM. 4,1,47. 6,7,20.

    — d) das Ichbewusstsein.

    — e) mystische Bez. von au.

    — f) ein best. Schöpfungsact VP. 1,5,22. °sarga m. dass. TATTVAS. 45.

    — 2) f. ā eine best. Śakti.

    Cappeller Sanskrit Wörterbuch

    p. 14, col. 2.
    anugraha m. Gunst, Gefallen. °grahārtham zu Gefallen.

    Vācaspatyam

    p. 172, col. 1.
    anugraha pu0 anu + grahaap . abhīṣṭasampādanecchārūpe prasāde,
    ānukūlye, aniṣṭanivāraṇapūrvvakeṣṭasādhanecchārūpāyāmabhyu-
    panto, virūponmattaniḥsvāsānāsakutsāpūrvvakaṃ hi yat .
    pūraṇaṃ dānamānābhyāmanugraha udāhṛta ityuktalakṣaṇe dari-
    drādipoṣaṇe ca . nigrahānugrahe śaktaḥ prabhurityabhidhī-
    yate iti tantram . anugrahaṃ saṃsmaraṇapravṛttamiti
    kumā0 . pādārpaṇānugrahapūtapṛṣṭhamiti raghuḥ . graho
    grahaṇaṃ sūryyādigraho vā anugatastam gati sa0 . grahānugate
    sūryyādigrahānuge ca tri0 .

    The Purāṇa Index

    vol. 1, p. 57.
    Anugraha Sarga — divided into four, viparyaya, śakti,

    tuṣṭi, and siddhi; accounts for vivṛtta, and the varttamāna

    (present) in cycle; this is the fifth sarga or creation.

    Vā. 6. 57, 67-9; 9. 117.

    Indian Epigraphical Glossary

    p. 24.
    anugraha (IE 8-2), same as anudhyāna; favour.

    Tāntrikābhidhānakośa

    vol. 1, p. 120.