andūkaḥ
See also
andūka.
Śabdakalpadruma
☞
vol. 1,
p. 56.
andūkaḥ , puṃ, (andū + svārthe kan, pṛṣodarāditvāt
pakṣe kehaṇa iti hrasvābhāvaḥ . svārthikapratyayāḥ
prakṛtito liṅgavacanānyatikrāmanti iti puṃstva
manyathā andūkā iti syāt .) andūḥ . ityamara-
ṭīkāyāṃ svāmī .. andhat ka dṛkkṣaye . iti
kavikalpadrumaḥ .. (pāṇinimate tu andhadṛṣṭi
vighāte curādi seṭ .) dṛkkṣayo dṛṣṭirahitī-
bhāvaḥ . tenākarmmako'yaṃ . sattājīvanadarpabhīti-
śayanakrīḍānivāsakṣayāvyaktadhvānanabhogatisthiti-
jarālajjāpramādodaye . mohe khoṭanavegayuddhadahana-
khyātikṣaronmādake śuddhisvedapalāyanabhramaṇake
śāntau plutau majjane .. dṛptau jāgaraśoṣavakragama-
notsāhe mṛtau saṃśaye mlānau mandagatau ca nṛtya-
patane ceṣṭākrudhau rodane . vṛddhau hāvakṛtau ca
siddhiviratau harṣopaveśe bale kampodbeganimeṣabhaṅga-
yatanādye dhātavo'karmmakāḥ .. daurbalyādiṣu cā-
rtheṣu varttamānāstu dhātavaḥ . vācakā bhāvamātrasya
yatastasmādakarmmakāḥ .. kauṭilyādiṣu cārtheṣu proktā
ye te tu dhātavaḥ . tadvadbhāve'karmmakāḥ syustadvat-
kṛtyāṃ sakarmmakāḥ .. iti . andhayati andhāpayati
vṛddhaḥ . iti durgādāsaḥ ..