• Home
  • Sanskrit
  • About
  • anavasthā


    Cappeller Sanskrit-English Dictionary

    p. 17.
    anavasthā f. instability, unboundedness, regressus in infinitum (ph.).

    Macdonell Sanskrit-English Dictionary

    p. 13, col. 2.
    anavasthā an-avasthā, f. endlessness, going
    on ad infinitum; -na, n. inconstancy; -yin,
    a. inconstant, wavering.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    p. 27, col. 1.
    an-avasthā f. unsettled condition or character
    p. 27, col. 1.
    instability, unsteady or loose conduct
    p. 27, col. 1.
    (in phil.) non-finality (of a proposition), endless series of statements.

    Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch

    vol. 1, p. 179.
    anavasthā (wie eben) f.

    1) Unbeständigkeit (sthityabhāva) ŚKDR.

    — 2) tarkaviśeṣaḥ . tasyā lakṣaṇam . aprāmāṇikānantapravāhamūlakaprasaṅgatvam . yathā ghaṭatvaṃ yadi yāvadghaṭahetuvṛtti syāt ghaṭo 'nyavṛtti[ḥ] syāt . iti tārkikāḥ . upapādyopapādakayoraviśrāntiḥ . iti mīmāṃsakāḥ . ŚKDR.

    — 3) = daśāhabhāvaḥ (vgl. M. 5, 59.) ŚKDR.

    vol. 5, p. 980.
    anavasthā

    3) lies daśābhāva und streiche das Eingeklammerte.

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    vol. 1, p. 43, col. 3.
    anavasthā f. das kein Ende Nehmen , regressus in infinitum 216,12. NYĀYAS. 4,2,25. Comm. zu TS. PRĀT. 14,22.

    Cappeller Sanskrit Wörterbuch

    p. 12, col. 1.
    anavasthā f. das Nichtaufhören, regressus in infinitum (j.)

    Vācaspatyam

    p. 152, col. 2.
    anavasthā strī ava + sthāaṅ avasthitiḥ na0 ta0 . ava-
    sthābhāve, tarkadoṣaviśeṣe upapādyasya samarthanāya upapāda-
    kasyānusaraṇaṃ tarkaḥ yatra tarke upapādyopapādakayorviśrānti
    rnāsti tādṛśatarkasyānavasthādoṣaḥ tatra sa tarko na grāhyaḥ .
    adhikaṃ tarkaśabde vakṣyate prāmāṇikī anavasthā na
    doṣāyeti jaga0 . nāsti avasthā yasya . avasthiti-
    śūnye tri0 . aśarīraṃ śarīreṣu anavastheṣvavasthitasiti

    Śabdakalpadruma

    vol. 1, p. 45.
    anavasthā , strī, (ava + sthā bhāve aṅ, na avasthā ava-
    sthānaṃ nañsamāsaḥ .) tarkaviśeṣaḥ . tasya lakṣaṇaṃ .
    aprāmāṇikānantapravāhamūlakaprasaṅgatvaṃ . yathā,
    ghaṭatvaṃ yadi yāvadghaṭahetuvṛtti syāt ghaṭānyavṛtti
    syāt . iti tārkikāḥ .. upapādyopapāda-
    kayoraviśrāntiḥ . iti mīmāṃsakāḥ . daśābhāvaḥ .
    sthityabhāvaḥ ..
    (evamapyanavasthā syād yā mūlakṣatikāriṇī .
    iti kāvyaprakāśe .)