• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • abhyūṣaḥ

    See also abhyūṣa.


    Śabdakalpadruma

    ☞ vol. 1, p. 80.
    abhyūṣaḥ , puṃ, (abhi + ūṣa + bāhulyāt karmmaṇi kaḥ .)
    pākāvasthāgatakalāyādiḥ . ārabdhapākayavasarṣa-
    pādiḥ . vahninā īṣaddagdhaḥ cuṭa cuṭa śabdavān iti
    kecit .. daradagdha iti śrīdharaḥ .. tatparyyāyaḥ .
    āpakkaṃ 2 pauliḥ 3 . ityamaraḥ .. abhyuṣaḥ 4
    abhyoṣaḥ 5 . iti bharataḥ .. * .. polikā . roṭī
    iti prasiddhā . asyā guṇāḥ . madhuratvaṃ . gurutvaṃ .
    rocakatvaṃ . balakāritvaṃ . śleṣmavṛddhijanakatvaṃ . pitta-
    raktapradāyitvañca .. * .. aṅgārakṛtāyāstasyā guṇāḥ .
    agnidīpanatvaṃ . vāyuvṛddhikāritvaṃ . laghutvaṃ .
    balakāritvañca .
    “sā snehayuktā cet ghanāghanaguṇānvitā” .
    iti rājanirghaṇṭaḥ .. īṣatpakkaṃ . yathā, —
    “āpakkamavapakkaṃ syādābhyuṣaḥ paulipaulike .
    abhyūṣo'bhyauṣa ityete īṣatpakkayavādiṣu” ..
    iti śabdaratnāvalī ..