• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • abhivyāpaka


    Goldstücker Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 269, col. 2.
    abhivyāpaka Tatpur. m. f. n. (-pakaḥ-pikā-pakam) Compre-

    hending, including, surrounding, absorbing; e. g. Bhara-

    tam. (on Bhaṭṭik.: prorṇuvitrīṃ divastatra purīṃ drakṣyatha kāñca-

    nīm): prorṇuvitrīm = abhivyāpikām; or Siddhk. (on Pāṇ.

    II. 3. 36.): aupaśleṣiko vaiṣayiko'bhivyāpakaścetyādhārastridhā .

    kaṭa āste . sthālyāṃ pacati . mokṣa icchāsti . sarvasminnātmāsti;

    (this definition is taken from Patanj. on Pāṇ. VI. 1. 72.

    where vyāpaka stands in the room of abhivyāpaka; Bhaṭṭoj.

    might have done better, too, to copy the six instances of

    Kaiyyaṭa (two for each category) instead of giving four

    odd ones: Patanj.: adhikaraṇaṃ nāma triprakāraṃ vyāpakamaupa-

    ślaiṣikaṃ vaiṣayikamiti ..; Kaiyy.: vyāpakamiti . yathā . dadhni

    sarpiḥ . tileṣu tailamiti .. aupaśleṣikamiti . yathā . kaṭe ti-

    ṣṭhate . mathurāyāṃ vasatīti . sarvāvayavavyāptrabhāvātkaṭādervyāpa-

    katvābhāvaḥ .. vaiṣayikamiti . yathā . khe śakunayaḥ . gurau vasa-

    tīti). E. āp with vi and abhi, kṛt aff. ṇvul.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (1st ed.)

    ☞ p. 67, col. 3.
    Abhi-vyāpaka, as, ikā, am, or abhi-vyāpin, ī,

    inī, i, including, comprehending.

    Apte Practical Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 138, col. 3.
    abhivyāpaka , vyāpin a.

    1 Including, comprehending, pervading.

    2 (In gram.) One of the three kinds of ādhāra q. v.; °kaḥ ādhāraḥ P. II. 3. 36 Sk.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 70, col. 2.
    abhi-vyāpaka mfn. (in Gr.) extending to (acc.; as a rule), including, comprehending.

    Apte Enlarged Practical Sanskrit-English Dictionary

    ☞ vol. 1, p. 184.
    abhivyāpaka, abhivyāpin a. 1 Including, comprehending, pervading. -2 (In gram.) One of the three kinds of ādhāra q. v.; ˚kaḥ ādhāraḥ P.II.3.36 Sk.

    Renou Terminologie grammaticale du Sanskrit

    ☞ vol. 1, p. 57.

    Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch

    ☞ vol. 1, p. 348.
    abhivyāpaka (von āp im caus. mit abhi + vi) adj. vollständig in sich aufnehmend SIDDH. K. zu P.1,4,45.

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    ☞ vol. 1, p. 89, col. 2.
    abhivyāpaka und °vyāpin Adj. allumfassend.

    Vācaspatyam

    ☞ p. 302, col. 1.
    abhivyāpaka tri0 abhi + vi + āpa—ṇvul . abhitovyāpake
    sarvāvayavāvacchedena vyāpakeyathā vṛkṣāderākāśasaṃyogaḥ, kapi
    saṃyogādistu naivaṃ tasya svādhikuraṇe vṛkṣa eva mūlāvacchedenā-
    saṃttvāt . vaiyākaraṇokte sarvvathā vyāpakatāvati ādhārabhede
    “aupaśleṣiko vaiṣayiko'bhivyāpakaścetyādhārastridhā”
    si0 kau0 . yathā sarvvasmin brahmāsti” .