īha
See also
īhaḥ.
Wilson Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 136.
īha r. 1st cl. (
-ṅa)
īhaṅ (
īhate) To endeavour, to aim or attempt.
With sam prefixed, to wish, to desire.
Yates Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 111, col. 1.
īha (ṅa) īhate 1. d. To endeavour.
Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (1st ed.)
☞
p. 144, col. 2.
Īha, as, m. attempt (e. g. ūrdhveha, attempt to rise).
Cappeller Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 78.
īha m. attempt, endeavour.
Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)
☞
p. 171, col. 3.
īha m. attempt (See ūrdhveha)
Śabdasāgara Sanskrit-English Dictionary
☞
p. 112, col. 1.
īha r. 1st cl. (ṅa) īhaṅ (īhate) To endeavour, to aim or attempt. With
sam prefixed, to wish, to desire.
Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch
☞
vol. 1,
p. 858.
īha m. =
īhā H. 430,
Sch. ūrdhveha das Bestreben nach oben zu kommen VOP. 26, 190.
Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung
☞
vol. 1,
p. 214, col. 2.
īha — 1) m. das Bestreben.
— 2) f. ā
— a) das Streben , Anstrengung , Thätigkeit , Arbeit.
— b) das Treiben , Thun.
— c) Verlangen , Begehren , Wunsch.
Vācaspatyam
☞
p. 1049, col. 2.
īha ceṣṭane bhvādi0 ātma0 aka0 seṭ . īhate aihiṣṭa aihiḍhvam
aihidhvam . īhām—babhūva āsa cakre īhitā īhiṣīṣṭa
īhiṣyate aihiṣyata . īhanam īhā īhamānaḥ īhitaḥ
“śaktasyānīhamānasya kiñciddattvā pṛthak kriyā” smṛtiḥ .
“aihiṣṭa taṃ kārayituṃ kṛtātmā” bhaṭṭiḥ . priyāṇi
vāñcantyasubhiḥ samīhitum . “hantuṃ krodhavaśādīhāñca-
krāte tau parasparam” iti ca kirā0 . asya icchāpūrvva-
kaceṣṭāparatve saka0 “nehetārthān prasaṅgena” manuḥ . “tasyā
rādhanamīhate” gotā .
Śabdakalpadruma
☞
vol. 1,
p. 217.
īha ṅa ceṣṭe . iti kavikalpadrumaḥ .. (bhvādiṃ-ātmaṃ-
akaṃ-seṭ .) dīrghādirakarmmakaḥ . ṅa .
“aihiṣṭa taṃ kārayituṃ kṛtātmā
kratuṃ nṛpaḥ puttraphalaṃ munīndram” .
iti bhaṭṭiḥ . 1 . 11 ..
sakarmmako'pi . “bhrāmaṃ bhramādapi nehate” . iti
jayadevaḥ .. “sarvvaḥ svārthaṃ samīhate” iti māghaḥ .
2 . 65 .. iti durgādāsaḥ ..
Kṛdantarūpamālā
☞
p. 89.
(90)
“īha ceṣṭāyām” (I
-bhvādiḥ-632.
aka.
seṭ.
ātma.)
īja gatikutsanayoḥ--(81) iti dhātuvat sarvāṇi rūpāṇi jñeyāni .
abhidhānasvābhāvyāt striyāṃ karmavyatīhāre'pi ṇac neṣṭa iti, tena
vyatīhā-ityeva rūpamiti ca bhāṣye .