īhāmṛgaḥ
See also
īhāmṛga.
Śabdakalpadruma
☞
vol. 1,
p. 217.
īhāmṛgaḥ , puṃ, (īhāpradhāno mṛgo vṛkaḥ .) kukkura-
pramāṇahariṇaghnakapilavarṇajantuviśeṣaḥ . iti
bharataḥ .. gho¤gha iti khyātaḥ . tatparyyāyaḥ . kokaḥ 2
ṣṭakaḥ 3 . ityamaraḥ ..
(“pulahasya sutā rājan śalabhāśca prakīrttitāḥ .
siṃhāḥ kimpuruṣā vyāghrā yakṣā ihāmṛgāstathā” ..
iti mahābhārate . ādiparbbaṇi ..) (nāyako mṛga-
vadalabhyāmapi nāyikāmīhate vāñchatyatra iti .)
nāṭakarūpakabhedaḥ . iti medinīkarahemacandrau ..
(tallakṣaṇaṃ yathā, sāhityadarpaṇe ṣaṣṭhaparicchade .
“īhāmṛgo miśravṛttaścaturaṅkaḥ prakīrttitaḥ .
mukhapratimukhe sandhī tatra nirvvahanaṃ tathā ..
naradivyāvaniyamau nāyakapratināyakau .
khyātau dhīroddhatāvanyo gūḍhabhāvādayuktakṛt ..
divyastriyamanicchantīmapahārādinecchataḥ .
śṛṅgārābhāsamapyasya kiñcit kiñcit pradarśayet ..
patākā nāyakā divyā marttyā api daśoddhatāḥ .
yuddhamānīya saṃrabdhaṃ paraṃ vyājānnivarttayet ..
mahātmāno badhaprāptā api badhyāḥ syuratra no .
ekāṅko deva evātra netetyāhuḥ pare punaḥ ..
divyastrīhetukaṃ yuddhaṃ nāyakāḥ ṣaḍitītare” ..
“miśraṃ khyātākhyātam . anyaḥ pratināyakaḥ .
patākānāyakāstu nāyakapratināyakayormilitā
daśa . nāyako mṛgavadalabhyāṃ nāyikāmatra īhate
vāñchatīti īhāmṛgaḥ . yathā—kasumaśekhara-
vijayādi” ..)