• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • āturyya

    See also āturyam, āturyaṃ.


    Vācaspatyam

    ☞ p. 659, col. 2.
    āturyya na0 āturasya bhāvaḥ ṣyañ . 1 āturatve 2 phalanāśake
    jvarāṃśabhede ca “jvarāṃśāśca vastubhedena nānāvidhāḥ” hari0
    183 adhyā0 darśitāḥ . “kṛṣṇauvāca . śṛṇuṣva jvara . sandeśaṃ
    yathā loke cariṣyasi . sarvvajātiṣu vinyastastathā sthāvara
    jaṅgame . tridhā vibhajya cātmānaṃ matpriyaṃ yadi kāṅkṣase .
    catuppadān bhajaikena dvitīyena ca sthāvarān . tṛtīyo
    yaścaturbhāgo mānuṣeṣu prapatsyase . tridhā bhūtaṃ vapuḥ kṛtvā
    pakṣiṣu tvaṃ bhava jvara! . caturtho yastṛtīyasya bhaviṣyati ca te
    dhruvam . ekāntataścaturbhāgaḥ khīrakaśca caturthakaḥ . mānuṣe-
    ṣvekapādena vasa tvaṃ pravibhajya vai . jātiṣvatha viśeṣāsu
    śivasatvaṃ śṛṇuṣva me . vṛkṣeṣu kīṭarūpeṇa tathā saṅkoca
    patrakaḥ . pāṇḍupatraśca vikhyātaḥ phaleṣvāturyyameva ca
    padminoṣu himobhūtvā pṛthivyāmapi coṣaraḥ . apāntu
    pīlikāṃ vidyāḥ śikhodbhedaśca varhiṇām . gairikaḥ parvate-
    ṣveva matprasādādbhaviṣyasi . goṣvapasmārako bhūtvā khorakaśca
    bhaviṣyasi . evaṃ vividharūpeṇabhaviṣyasi mahītale . darśanāt
    sparśanāccaiva prāṇināṃ badhameṣyasi . ṛte devamanuṣyāṃśca
    nānyastāṃ viṣahiṣyate” . “āturyyaṃ jālakaikadeśe
    saṅkocaḥ nīlakaṇṭhaḥ .