ātaṅkaḥ
See also
ātaṅka.
Apte Enlarged Practical Sanskrit-English Dictionary
☞
vol. 1,
p. 321.
ātaṅkaḥ [ā-tañc-ghañ-kutvam] 1 Disease, sickness of the body; dīrghatīvrāmayagrastaṃ brāhmaṇaṃ gāmathāpi vā | dṛṣṭvā pathi nirātaṅkaṃ kṛtvā vā brahmahā śuciḥ || Y.3.245. -2 Fever. -3 Pain, affliction (of the mind), disquietude; anguish, agony; kinnimittoyamātaṅkaḥ; ātaṅkasphūritakaṭhoragarbhagurvīm U.1.49; Ś.3; V.3. -4 Doubt, uncertainty. -5 Fear, apprehension; puruṣāyuṣajīvinyo nirātaṅkā nirītayaḥ R.1.63; fright, terror; dattātaṅko'ṅganānām Ratn.2.2. -6 The sound of a drum or tabor. -kam The constellation bharaṇī; Gīrvāṇa.
Śabdakalpadruma
☞
vol. 1,
p. 170.
ātaṅkaḥ , puṃ, (āṅ + taki + ghañ .) rogaḥ .
(yathā, yājñavalkyaḥ, —
“dṛṣṭvā pathi nirātaṅkaṃ kṛtvā vā brahmahā śuciḥ” ..)
santāpaḥ . śaṅkā . (yathā, mahāvīracarite, —
“ātaṅkaśramasāhasavyatikarotkampaḥkṣaṇaṃsahyatāṃ” .)
murajadhvaniḥ . iti medinīkarahemacandrau .. jvaraḥ .
iti rājanirghaṇṭaḥ ..
(“nānātantravihīnānāṃ bhiṣajāmalpamedhasāṃ .
susvaṃ vijñātumātaṅkamayameva bhaviṣyati” ..
iti mādhavakaraḥ ..
rogārthe udāharaṇaṃ yathā suśrute .
“praśnena ca vijānīyāt deśaṃ kālaṃ jātiṃ sātmya-
mātaṅkasamutpattiṃ vedanāsamucchrāyaṃ balamityādi” ..
jvarārthe paryyāyānāha .
“jvaro vikāro rogaśca vyādhirātaṅka eva ca .
ekārthanāmaparyyāyairvividhairabhidhīyate” ..
iti carakaḥ ..)