• Blog
  • Sanskrit
  • About
  • ākasmika


    Wilson Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 102.
    ākasmika mfn. (-kaḥ-kī-kaṃ) Sudden, unexpected, causeless.

    E. aka smāt and ṭhañ aff.

    Yates Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 81, col. 1.
    ā-kasmika (kaḥ-kī-kaṃ) Idem.

    Benfey Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 68, col. 2.
    ākasmika ākasmika, i. e. a-kasmāt,

    abl. of kim + ika, adj., f. kī, Sudden,

    Rājat. 5, 54.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (1st ed.)

    ☞ p. 111, col. 1.
    ākasmika ākasmika, as, ī, am (fr. a-kasmāt),

    causeless, unforeseen, unexpected, sudden. —Ākasmi-

    ka-tva, am, n. suddenness, &c.

    Apte Practical Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 221, col. 1.
    ākasmika a. (kī f.) [vinayādigaṇaḥ; akasmāt-ṣṭhak ṭilopaḥ]

    1 Accidental, unforeseen, unexpected, sudden; trāsastvākasmikaṃ bhayaṃ Hem.

    2 Causeless, groundless; nanvadṛṣṭāniṣṭau jagadvaicitryamākasmikaṃ syāt Ś. B.

    Macdonell Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 36, col. 2.
    ākasmika ākasmika, a. (ī) unforeseen, sudden,
    accidental.

    Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary (2nd ed.)

    ☞ p. 126, col. 3.
    ākasmika mf(ī)n. (fr. a-kasmāt g. vinayādi, q.v.), causeless, unforeseen, unexpected, sudden, Suśr.; Pañcat. &c.
    ☞ p. 126, col. 3.
    accidental, casual, BhP.; Sarvad.

    Śabdasāgara Sanskrit-English Dictionary

    ☞ p. 84, col. 2.
    ākasmika

    mfn. (-kaḥ-kī-kaṃ) Sudden, unexpected, causeless.

    E. akasmāt
    and ṭhañ aff.

    Apte Enlarged Practical Sanskrit-English Dictionary

    ☞ vol. 1, p. 305.
    ākasmika a. (-kī f.) [vinayādigaṇaḥ, akasmāt-ṣṭhak ṭilopaḥ] 1 Accidental, unforeseen, unexpected, sudden; trāsastvā- kasmikaṃ bhayam Hem. -2 Causeless, groundless; nanvadṛṣṭāniṣṭau jagadvaicitryamākasmikaṃ syāt | Ś. B.

    Stchoupak Dictionnaire Sanscrit-Français

    ☞ p. 107, col. 2.
    ā-kasmika- -ī- a. sans cause, inattendu; accidentel.

    Böhtlingk and Roth Grosses Petersburger Wörterbuch

    ☞ vol. 1, p. 585.
    ākasmiká (von akasmāt) adj. gaṇa vinayādi zu P. 5, 4, 34. unvorhergesehen, unerwartet, plötzlich eintretend SUŚR. 1, 89, 21. trāsastvākasmikaṃ bhayam H. 321. ākasmikatva Sch. zu NYĀYA-S. 4, 22.
    ☞ vol. 5, p. 1086.
    ākasmika adj. (f. ī) Spr. 3156. RĀJA-TAR. 5, 54 (ākasmikaṃ zu lesen). ākasmikī khe vāṇī saṃjātā PAÑCAT. 186, 16, v. l. (vgl. Gött. gel. Anz. 1860, S. 729). HALĀY. 5, 98. nanvadṛṣṭāniṣṭau jagadvaicitryamākasmikaṃ syāt zufällig SARVADARŚANAS. 5, 18. ākasmikena vidhinā zufällig BHĀG. P. 5, 9, 14.

    Böhtlingk Sanskrit-Wörterbuch in kürzerer Fassung

    ☞ vol. 1, p. 158, col. 2.
    ākasmika Adj. (f. ī) unvorhergesehen , plötzlich , zufällig. Davon Nom.abstr. °tva n.

    Abhidhānaratnamālā of Halāyudha

    ☞ p. 101.
    ākasmika;
    ākasmikārthe sahasā tatkāle ca nigadyate .. 884 ..
    5.1.1.884

    Vācaspatyam

    ☞ p. 588, col. 2.
    ākasmika tri0 akasmādityavyayaṃ kāraṇābhāve kāraṇaṃ vinā
    bhavaḥ vinayā0 ṣṭhak ṭilopaḥ . akasmādbhave . striyāṃ ṅīṣ .
    jagata ākasmikatvavādinaścārvākā itthamāhuḥ . akasmā-
    deva bhavati kāryyaṃ na kiñcidapekṣamiti tadetanmatam gau0 sū0
    uktam . “animittatobhāvotpattiḥ kaṇṭakataikṣṇyādivat”
    etadavataraṇikāyāṃ vṛttiḥ . yadi kāryyāṇāmākasmikatvaṃ
    tadā na paramāṇvādīnāmupādānatvaṃ na veśvarasya nimi-
    ttatvamata ācasmikatvanirākaraṇāya prakaraṇamārabhate
    tatra pūrvvepakṣa sūtram animittata ityādi . prathamārthe
    tasil . animittā bhāvotpattirityarthaḥ tathā ca ghaṭā-
    dyutpattirna kāraṇaniyamyā utpattitvāt kaṇṭakataikṣṇya-
    mayūracitratādyutpattivat iti sūtratātparyyam” kusumā0
    hari0 “akasmāditi kiṃ hetuniṣedhaparaṃ vā svātirikta
    hetuniṣedhaparaṃ parimārthikahetuniṣedhaparaṃ vā . atrobha-
    yatrāhetukatvamantye'līkahetukatvaṃ paryyavasyati” . tathā ca
    ākasmikaśabdasya tādṛśārthacatuṣṭayaparatā . “svabhāvā-
    dityartha paraṃ vetyukteśca svābhāvikārthatā'pi tu sarvvada0 saṃ0
    “nanvadṛṣṭāniṣṭau jagadvaicitryamākasmikaṃ syāditi cenna
    tadbhadraṃ svabhāvādeva tadupapatteḥ” ataevoktam “agniruṣṇo
    jalaṃ śītaṃ śītasparśastathānilaḥ . kenedaṃ citritaṃ
    tasmāt svabhāvādeva tatsthitiriti cārvvākamatam tasyā-
    yuktatvaparīkṣaṇaṃ cārvvākaśabdaśeṣe dṛśyam .